ChiPhoi.comChi Phối
Thịt, trứng, sữa

Vì sao gà công nghiệp rẻ mà gà ta đắt: vòng nuôi, ngày rằm, Tết và đùi gà nhập

Gà công nghiệp nuôi hơn một tháng là bán, gà ta nuôi nhiều tháng, cầu gà ta lại dồn vào rằm và Tết. Đùi gà nhập kéo giá phần đùi xuống. Bảng so sánh và mẹo mua.

An elderly Vietnamese man ties the legs of live free-range roosters in bamboo cages at a crowded rural poultry market in the morning, low angle from behind, dusty light

Gà công nghiệp rẻ mà gà ta đắt chủ yếu vì thời gian nuôi và tốc độ lớn: gà công nghiệp lông trắng nuôi khoảng hơn một tháng là đủ ký, còn gà ta thả vườn phải nuôi nhiều tháng, ăn nhiều hơn tính trên mỗi ký thịt và cần đất, công chăm. Cầu với gà ta lại dồn vào ngày rằm, mùng một, Tết và đám tiệc, trong khi nguồn gà ta không tăng nhanh được. Ở chiều ngược lại, đùi gà đông lạnh nhập khẩu giá thấp kéo phần đùi gà công nghiệp trong nước xuống thêm.

Ba lực đó giải thích vì sao trong cùng một chợ có thể có gà rẻ ngang rau và gà đắt gần bằng thịt bò. Bài dưới đây so từng loại gà, chỉ ra lịch cầu trong năm, và giúp bạn chọn đúng loại gà cho đúng món mà không tốn hơn cần thiết.

Ba nhóm gà ngoài chợ khác nhau ở đâu

Gọi chung là gà nhưng ba nhóm dưới đây gần như là ba mặt hàng, với ba kiểu giá riêng. Các mốc thời gian nuôi là khoảng tham khảo:

Nhóm gàThời gian nuôiAi mua nhiềuGiá biến động thế nào
Gà công nghiệp lông trắngKhoảng năm, sáu tuầnBếp ăn, quán cơm, nhà hàng gà rán, gia đìnhLên xuống nhanh, có lúc rất rẻ khi thừa
Gà lông màu nuôi bán chăn thảKhoảng hai, ba thángChợ dân sinh, quán bình dânỔn định hơn gà trắng
Gà ta thả vườnBốn tháng trở lênGia đình làm cỗ, cúng rằm, Tết, đãi kháchĐắt, nhích mạnh dịp lễ, ít khi rẻ
Gà mái già thải từ trại đẻĐã đẻ khoảng một nămQuán phở gà, món hầmRẻ khi trại thải nhiều, nhất là lúc trứng rớt giá

Nhìn bảng này, bạn thấy giá gà không phải một con số. Khi bản tin nói "giá gà giảm sâu", thường đó là gà lông trắng tại trại; gà ta ngoài chợ có khi vẫn giữ giá hoặc đang tăng vì sắp rằm.

Vì sao gà công nghiệp có lúc rẻ bất ngờ

Vòng nuôi ngắn là con dao hai lưỡi. Khi giá tốt, trại nào cũng vào thêm lứa và chỉ sau hơn một tháng, gà ra đồng loạt. Gà lông trắng đã đủ ký thì phải bán ngay, nuôi thêm tốn cám mà gà quá lứa bị trừ giá, có khi còn chết vì quá nặng. Thế nên chỉ cần vài tuần cung vượt cầu, giá tại trại có thể rơi rất nhanh.

Khi giá rơi, trại cũng điều chỉnh nhanh: lứa sau thả ít đi hoặc để trống chuồng. Chỉ sáu, bảy tuần sau nguồn gà đã thưa lại, giá hồi phục. Kết quả là giá gà công nghiệp lên xuống như sóng ngắn, mỗi con sóng vài tuần đến vài tháng, chứ không có vòng dài như heo.

Thêm vào đó, gà lông trắng gần như ăn hoàn toàn bằng cám công nghiệp, nên giá cám đi vào giá gà nhanh hơn mọi loại thịt khác. Cám tăng mà giá gà không theo kịp thì trại cắt lứa ngay. Đó là lý do người mua có thể thấy cả hai cực trong một năm: có tuần gà công nghiệp rẻ đến mức nhiều người ngạc nhiên, có tuần tăng hẳn sau khi trại đồng loạt nghỉ.

Lịch cầu gà ta trong năm

Gà ta là món của dịp lễ, nên cầu không đều mà dồn vào từng thời điểm. Lịch dưới đây là những lúc giá gà ta thường nhích:

  • Mùng một và rằm hằng tháng: nhiều gia đình mua gà trống luộc để cúng. Giá gà trống đẹp thường nhích một, hai ngày trước rằm.
  • Rằm tháng Giêng và rằm tháng Bảy: cầu lớn hơn ngày rằm thường, nhất là gà trống tơ.
  • Hai tuần trước Tết Nguyên đán: đỉnh cầu của cả năm; gà ta, gà trống cúng giao thừa có khi khan hàng vào mấy ngày cuối.
  • Mùa cưới cuối năm: cỗ cưới ở quê dùng nhiều gà, kéo cầu từ tháng mười âm lịch.
  • Sau Tết, tháng Giêng sau rằm: cầu xuống thấp, giá gà ta thường dịu lại.

Người nuôi gà ta biết lịch này và thường canh để gà đạt lứa đúng dịp Tết. Nhưng chính vì ai cũng canh, có năm gà dồn ra nhiều, giá Tết không cao như mong đợi. Còn năm nào nắng nóng hay dịch bệnh làm hao đàn mấy tháng trước, giá Tết lên rõ.

Dấu hiệu tự quan sát trước khi đi mua gà

Vài điều bạn thấy được ở chợ, ở quán và trong xóm cho biết giá gà đang ở pha nào:

  • Quán gà rán, cơm gà quanh nhà chạy khuyến mãi dày: gà lông trắng đang rẻ, quán có lãi tốt nên mời khách.
  • Người bán gà ta bày ít gà, nhiều lồng trống: nguồn gà ta đang thưa, thường trước rằm lớn hoặc sau một đợt rét, nắng nóng.
  • Gà mái già về chợ nhiều: trại đẻ đang thải gà vì trứng rẻ.
  • Sạp đông lạnh ở chợ bày nhiều đùi gà, cánh gà: hàng nhập về nhiều, phần đùi gà tươi khó tăng giá.
  • Người quen nuôi gà ở quê nhắn hỏi có ai lấy gà không: người nuôi đang khó bán, giá tại vườn thấp hơn ngoài chợ.
  • Ngày rằm người bán gà trống báo "phải đặt trước": cầu đang dồn, gà đẹp khan.

Đọc mấy dấu hiệu này không giúp đoán giá ngày mai, nhưng giúp bạn quyết định tuần này nấu món gà gì, mua loại nào, và có nên đặt trước cho dịp sắp tới hay không.

Đùi gà nhập khẩu tác động ra sao

Vì sao đùi gà nhập lại rẻ. Ở một số nước, người tiêu dùng chuộng ức gà hơn đùi. Phần đùi trở thành hàng thứ yếu, được bán ra nước ngoài với giá thấp. Sau khi cộng cước tàu lạnh và các chi phí khác, đùi gà đông lạnh về tới nước ta vẫn có thể rẻ hơn đùi gà tươi trong nước.

Ai mua đùi gà nhập. Chủ yếu là bếp ăn tập thể, quán cơm, quán gà rán, những nơi cần nguồn đều và giá ổn định. Gia đình mua ít hơn vì thói quen ưa thịt tươi.

Tác động lên gà trong nước. Khi đùi gà nhập về nhiều, các trại gà công nghiệp trong nước khó bán phần đùi giá cao. Áp lực đổ vào giá gà lông trắng nguyên con. Gà ta gần như không bị ảnh hưởng vì người mua gà ta không thay bằng đùi gà đông lạnh.

Một tình huống giả định. Anh Minh bán quán cơm dùng đùi gà nhập cho món gà chiên nước mắm vì giá ổn định cả tháng. Khi gà lông trắng trong nước rớt giá, anh chuyển sang gà tươi vài tuần. Những quyết định như của anh Minh, nhân lên hàng nghìn quán, là thứ nối giá thế giới với giá gà ngoài chợ.

Gà ta vì sao hiếm khi rẻ

Gà ta thả vườn không lớn nhanh. Nuôi bốn, năm tháng, con gà ăn cả cám, thóc, rau, sâu bọ, và mỗi ký thịt tốn nhiều thức ăn hơn hẳn gà trắng. Gà chạy nhảy nhiều nên thịt chắc nhưng tốn năng lượng. Người nuôi cần vườn rộng, cần trông chừng diều hâu, chó mèo, mưa rét; một đợt rét đậm có thể làm hao cả đàn gà con.

Nguồn cung gà ta phần lớn từ hộ nhỏ, mỗi nhà vài chục đến vài trăm con. Khi giá tốt, họ không thể tăng gấp đôi đàn trong một tháng như trại gà trắng; khi giá xấu, họ cũng không bỏ nuôi ngay vì gà vẫn sống được bằng phụ phẩm trong nhà. Vì thế giá gà ta ít biến động mạnh, nhưng mặt bằng giá luôn cao.

Cầu với gà ta lại không phụ thuộc nhiều vào giá: nhà làm cỗ, cúng rằm, đãi khách vẫn mua gà ta dù đắt hơn. Cầu cứng gặp cung chậm, kết quả là giá cao và có những đỉnh nhọn vào dịp lễ. Đó cũng là lý do gà ta hay bị làm giả: gà lông màu nuôi nhanh được bán dưới tên gà ta, người mua nên nhờ người quen hoặc chọn nơi bán tin được.

Chọn gà đúng món để không tốn hơn cần thiết

Phần lớn chênh lệch tiền gà trong chi tiêu gia đình đến từ chọn sai loại cho món. Thử đi theo thứ tự này:

  1. Xác định món: luộc nguyên con, nấu cháo, hầm, chiên, xào, hay làm nhân, làm gỏi xé.
  2. Món cần thịt chắc, da giòn, bày mâm: chọn gà ta hoặc gà lông màu. Đây là chỗ đáng trả thêm tiền.
  3. Món chiên, xào, rim, nấu cà ri: gà công nghiệp hoặc đùi gà mềm, thấm gia vị nhanh, rẻ hơn nhiều.
  4. Món hầm, nấu nước dùng lâu: gà mái già thải từ trại đẻ cho nước ngọt mà giá thấp.
  5. Dịp rằm, Tết cần gà trống cúng: đặt trước với người quen nuôi, tránh mua sát ngày khi giá cao nhất.
  6. Ghi lại chênh lệch giá giữa các loại gà ở chợ quen trong vài tuần để biết lúc nào gà công nghiệp đang rẻ bất thường.

Chị Lan đi chợ cho nhà bốn người dùng gà công nghiệp cho bữa thường trong tuần, mua gà ta cho bữa cuối tuần hoặc ngày giỗ. Chi tiêu tiền gà của nhà chị ổn định quanh năm dù giá từng loại gà lên xuống.

Hiểu lầm hay gặp về giá gà

Những nhận định dưới đây phổ biến nhưng dễ dẫn tới chọn sai:

Hiểu lầmThực tế
Gà công nghiệp rẻ vì dùng thuốc tăng trọngGà lông trắng lớn nhanh chủ yếu nhờ chọn giống và cám cân đối; rẻ vì vòng nuôi ngắn, năng suất cao
Bản tin nói giá gà giảm thì gà ta cũng rẻTin thường nói gà lông trắng tại trại; gà ta có lịch giá riêng theo rằm và Tết
Đùi gà nhập rẻ là hàng kémRẻ chủ yếu vì phần đùi kém được chuộng ở nước xuất khẩu; chất lượng cần xem nguồn gốc và kiểm dịch
Mua gà ta sát Tết sẽ được giá tốt vì người bán cần bán hếtMấy ngày cuối thường là lúc khan và đắt nhất; gà còn lại cuối buổi chiều ba mươi mới có khi bớt giá
Gà mái già là gà bệnhPhần lớn là gà đẻ hết năng suất được trại thải theo kế hoạch, thịt dai nhưng nấu nước dùng ngon

Khi tách được giá gà thành từng nhóm, bạn sẽ thấy mỗi nhóm có lực riêng: gà trắng theo cám và vòng nuôi ngắn, gà ta theo lịch lễ, đùi gà theo thị trường thế giới, gà mái già theo giá trứng.

Câu hỏi thường gặp

Vì sao gà công nghiệp có lúc rẻ hơn cả rau?

Vì gà lông trắng nuôi chỉ khoảng năm, sáu tuần, khi nhiều trại cùng vào lứa thì gà ra đồng loạt và đã đủ ký phải bán ngay. Cung vượt cầu vài tuần là giá tại trại rơi rất sâu, rồi hồi lại khi các trại cắt lứa.

Giá gà ta tăng vào những dịp nào?

Mùng một và rằm hằng tháng, đặc biệt rằm tháng Giêng, rằm tháng Bảy, mùa cưới cuối năm và nhất là hai tuần trước Tết Nguyên đán. Sau rằm tháng Giêng, cầu xuống và giá thường dịu lại.

Đùi gà nhập khẩu có làm giá gà trong nước giảm không?

Có tác động lên gà công nghiệp, vì bếp ăn và quán có thể chọn đùi gà nhập thay gà tươi trong nước. Gà ta gần như không bị ảnh hưởng, vì người mua gà ta cho cỗ, cho cúng không đổi sang đùi gà đông lạnh.

Gà mái già sao lại rẻ?

Đó là gà đẻ đã hết năng suất, trại thải ra để nhường chỗ cho đàn mới. Khi giá trứng thấp, trại thải nhiều hơn nên gà mái già càng rẻ. Thịt dai nhưng nấu nước dùng, hầm, làm phở gà rất hợp.

Mua gà trống cúng Tết lúc nào đỡ đắt?

Đặt trước với người nuôi quen từ đầu tháng Chạp thường đỡ hơn mua sát ngày, khi cầu dồn và gà đẹp khan. Nếu mua ở chợ, tránh mấy ngày cuối trước giao thừa là lúc giá thường cao nhất.

Cần tư vấn cụ thể cho trường hợp của bạn?

Chúng tôi sẽ liên hệ trong vòng 24 giờ.

Đăng ký tư vấn ngay

Bài viết liên quan

Bạn cần hỗ trợ thêm?

Để lại thông tin, chúng tôi sẽ liên hệ trong 24 giờ.

hoặc
Gọi ngay 0926 138 138